Verleiding is overal. In de supermarkt. Op je telefoon. Op een verjaardag. In de avond op de bank, als je eigenlijk al moe bent. En dat is niet raar. Volgens verslavingsarts Wouter-Bas hoort verleiding zelfs bij het leven. “Ons beloningssysteem heeft prikkels nodig. Zonder dat wordt het leven soms wel heel saai.”

Wouter-Bas werkt al sinds 2014 in de verslavingszorg. Hij ziet mensen die al jaren worstelen, maar ook mensen bij wie het nét begint te schuiven. Naast zijn werk, is hij leefstijlcoach, sport hij veel en houdt hij zijn hoofd in balans met muziek.

Volgens Wouter-Bas gaat het bij een gezonde balans niet om nooit toegeven. Het gaat om controle. “In een verslaving is die controle overgenomen. Mensen doen dingen zonder er nog echt bij stil te staan. Daarom begint herstel altijd met bewustwording: waarom doe ik dit eigenlijk?” Die vraag klinkt simpel, maar dat is hij zeker niet. Want veel gedrag gaat op de automatische piloot. Even iets lekkers halen bij de snackbar. Nog even scrollen op je telefoon. Nog één koekje. Vaak niet omdat je honger hebt, maar omdat je moe bent, onrust voelt of even wilt ontsnappen aan de werkelijkheid. “Als je merkt dat je vooral grijpt op momenten dat je je niet goed voelt, dan is dat een belangrijk signaal.”

Maar hoe vaak merk jij dat je gewoon iets uit het schap pakt in de supermarkt zonder erbij na te denken? Gewoon hop, erin. Probeer het eens anders. Neem een momentje. Kijk op de achterkant van de verpakking. Wat zit er eigenlijk in? Bewustwording is vaak de eerste stap. En soms is die ene blik al genoeg om het de volgende keer anders te doen.

Belangrijke impactvolle verleidingen vandaag de dag

Voor Wouter-Bas zijn dat er twee: ongezonde voeding en de telefoon. “Veel suiker, veel vet en continue dopamine prikkels binnenkrijgen. Die twee versterken elkaar ook nog eens.” En precies daarom is oefenen met pauze zo waardevol. Een dag zonder telefoon. Een week geen alcohol. Niet als straf, maar als experiment. “Aan het eind denken mensen vaak: dit viel eigenlijk best mee.”

Daar zit ook de kracht van meedoen aan challenges. Alleen is het makkelijk om af te haken. Samen lukt het beter. “Een beetje druk van buiten kan helpen. Niet om streng te zijn, maar om jezelf te herinneren aan wat je wilt.” Wil je het zelf eens ervaren? Ga eens voor een maand zonder alcohol of probeer een uitdaging in de Samen Fitter-app, zoals: Goed en gezond eten. 

Lief zijn voor jezelf!

Wat Wouter-Bas belangrijk vindt om te benadrukken: wees mild voor jezelf. Als het een keer misgaat, betekent dat niet dat je faalt. Je bent ervan bewust en dat is stap één. Bewustwording kan je versterken met plannen! “Maak een plan. Wat doe ik de dag erna? Hoe pak ik de regie weer terug?” Dat kan iets kleins zijn. Extra bewegen. Bewust eten. Een balansdag.

Goede gewoontes helpen daarbij. Vaste tijden. Bewegen tussendoor. Een wandeling na een gesprek. Genoeg slapen. Routine. Geen boodschappen doen als je honger hebt (deze kennen we allemaal, toch?). Het zijn open deuren, zegt Wouter-Bas zelf, maar ze werken wel.

Uiteindelijk draait alles om jezelf leren kennen. Weten waar je gevoelig voor bent. En daar rekening mee houden. Niet door alles te vermijden, maar door bewust te kiezen. Verleiding verdwijnt nooit. Maar je kunt wel leren hoe je ermee omgaat. En dat is misschien wel de grootste winst.

Wat als je merkt dat je tóch steeds vaker toegeeft?

Dan is zijn advies duidelijk: maak het niet groter dan nodig, maar neem het wel serieus. “Als je voelt dat iets steeds vaker gebeurt, maak een plan. Betrek je omgeving. Zeg hardop wat je wilt veranderen.” Niet met het idee van nooit meer, maar door jezelf kleine uitdagingen te geven. Even niet drinken. Minder snacken. Bewust kiezen. “Door het overzichtelijk te houden en te ervaren wat het met je doet, leer je jezelf beter kennen,” zegt Wouter-Bas. “En dat is vaak al genoeg om bij te sturen.”

Verleidingen de baas!

Wil jij ook eens meedoen met zo’n challenge? Met de Samen Fitter-uitdaging: Verleidingen de baas ga je op ontdekkingstocht naar wat jou helpt om verleidingen te herkennen en beter te weerstaan. Elke dag een kleine opdracht, zonder dat je jezelf alles hoeft te ontzeggen. Wél bewust en zeker haalbaar!

Wist je dat roken één van de lastigste verslavingen is om mee te stoppen? Veel mensen hebben daar professionele hulp bij nodig. Het goede nieuws: ondersteuning om te stoppen met roken wordt vergoed vanuit de basisverzekering. Wil je weten hoe dat werkt en wat je vergoed krijgt? We leggen het graag aan je uit.